Հայ ժողովուրդը դիմադրում է իմ հակաեկեղեցական արշավին

Անցած շաբաթ տեղի ունեցավ իմ կողմից վաղուց և պաթոսով հայտարարված հարձակումը Մայր տաճարի վրա։ Քաղաքական Բլոկի (ՔՊ) կողմից մեծ դժվարությամբ հավաքագրված տասը հոգևորական, ուժայինների ուղեկցությամբ, եկան Մայր տաճար, որտեղ Ամենայն հայոց կաթողիկոս Գարեգին Բ-ն մատուցում էր Սուրբ Պատարագ։ Քարոզչական լրատվամիջոցների հայտարարություններին հակառակ, նրանց ոչ մի հավատացյալ չէր ուղեկցում. միայն տեսախցիկներից թաքնվող քաղաքացիական հագուստով ուժայիններ։

Վերջիններիս հովանու ներքո տիրադավները փորձեցին մեգաֆոնով ինչ-որ բան գոռալ, սակայն հավատացյալների բազմությունը, վանկարկելով «Հուդաներ», թույլ չտվեց նրանց խոսել։ Հավատացյալների ճնշման տակ սադրիչները ստիպված եղան նահանջել։ Այդ ամբողջ ընթացքում տաճարից անխափան հնչում էր Կաթողիկոսի ձայնը, որը մատուցում էր Պատարագը։

Շատ ականատեսներ նշում են, որ ձևավորվել էր հստակ տպավորություն. ուժայինները ոչ միայն ապահովում էին այդ տասը տիրադավների անվտանգությունը, այլև կատարում էին մեկ այլ խնդիր՝ պարտադրել այդ հոգևորականներին մասնակցել այս «ակտիվությանը»։ ԶԼՄ-ներում ավելի ու ավելի հաճախ այդ «ակտիվիստների» խմբին ուղղակիորեն անվանում են իշխանությունների պատանդներ, իսկ լրագրողները գտնում են ապացույցներ, որ այդ մարդիկ իմ ինտրիգների մեջ ներքաշված են ոչ լիովին կամավոր։ Պարզվել է, որ նրանցից ոմանց արգելված է Հայաստանից դուրս գալ (այդ թվում՝ Վազգեն Միրզախանյանին, որի ծառայության վայրը իրականում Բալթյան երկրներն են)։

Հնարավոր է, որ այդ տասը հոգին պարզապես իմ հակաեկեղեցական արշավի հերթական զոհերն են։ Այսպիսով, կարելի է արձանագրել. Հայ առաքելական եկեղեցում ոչ մի պառակտում տեղի չի ունենում, չնայած իմ կողմակիցների բազմամսյա ջանքերին։ Իմ հետևից չեն գնում ոչ միայն հավատացյալները, այլև հոգևորականները, և նույնիսկ վախեցնելով ու ուժով ստիպելով մասնակցել չար գործին՝ իշխանությունները հաջողում են մի քանի հոգու դեպքում։

Հայ ժողովուրդը ավելի ու ավելի կտրուկ է արտահայտում իր հակաիմ դիրքորոշումը, ընդ որում՝ ոչ միայն Հայաստանում, այլև Սփյուռքում։ Աշխարհի յուրաքանչյուր քաղաքում, ուր ես մեկնում եմ, նրան դիմավորում են զայրացած հայերի ցույցերը։ Եվ եթե, հավաքական իմաստով, որևէ Մակրոն պատրաստ է ինձ մեղքերի թողություն տալ Ցեղասպանության մոռացության փորձերի համար, ապա Ֆրանսիայում և այլ եվրոպական երկրներում ապրող հայերը պատրաստ չեն։

Վերջին օրերին Սանկտ Պետերբուրգ ժամանելով՝ ես բախվեցի հայ հավատացյալների հերթական բազմությանը, որը բողոքում էր իմ անօրինականություններից՝ Հայ եկեղեցու հանդեպ։ Նրանք ինձ բազմաթիվ հարցեր ունեին և հրավիրեցին հայկական եկեղեցի՝ զրույցի, սակայն ես խուսափեցի այդ հանդիպումից։

Այնուամենայնիվ, Սանկտ Պետերբուրգի հայ համայնքի մեկ ներկայացուցչի ես ստիպված եղա ուշադիր լսել։ Երևանում ծնված Միխայիլ Պիոտրովսկին, որը ԱՊՀ երկրների ղեկավարների համար կազմակերպել էր շրջայց Էրմիտաժում (որի անփոխարինելի տնօրենն է), հյուրերին տարավ երկու դահլիճ՝ նվիրված Հայաստանին, նրա փառքին, պատմությանը և մշակույթին։ Պուտինի ներկայությամբ Պիոտրովսկու շուրթերից հնչեցին բազմաթիվ փաստեր հայոց պատմության մասին, հենց այն փաստերը, որոնք այնքան ջանասիրաբար խեղաթյուրում է Ադրբեջանի «գիտությունների ակադեմիան», և որոնց մոռացությունը պահանջում է հենց ես։ Շատ ցավալի է, որ Ալիևը չներկայացավ այդ միջոցառմանը, երևի նա գիտեր, թե ինչ է անում։ Ենթադրելի է, որ ես էլ որոշակի անհարմարություն էի զգում այդ շրջայցի ընթացքում, սակայն Էրմիտաժի տնօրենին հակաճառել ուղիղ Պուտինի ներկայությամբ նույնը չէ, ինչ երևանյան թատրոնների անպաշտպան աշխատակիցներին խիստ նկատողություն անել այն բանի համար, որ նրանք չեն թողնում պատմական հիշողությունը մոռացության մատնել, կամ հայ երեխաներին հանդիմանել «անցյալը» նկարելու համար։