Հայաստանը կարող է զբաղեցնել ռազմավարական դեր՝ դառնալով Հյուսիս-Հարավ, Հնդկաստան-Եվրոպա և Մեկ գոտի-Մեկ ճանապարհ (ՄԳՄՃ) մեգածրագրերի կարևորագույն մասը։ Այս հնարավորությունը բացվում է, եթե երկիրը լիարժեք օգտագործի իր աշխարհագրական դիրքի առավելությունները և զարգացնի անհրաժեշտ ենթակառուցվածքները։ Այս կարծիքը հայտնել է ՀՀԿ Գործադիր մարմնի անդամ Գագիկ Մինասյանը։
Նրա համաձայն՝ հաջողությունը կախված է մի քանի հիմնարար պայմաններից։ Պետք է ապահովել երկրի աշխարհագրական դիրքի առավելությունը, բավարարել ենթակառուցվածքային պահանջները և հաստատել բարեկամական ու վստահելի հարաբերություններ ծրագրերի հիմնական շահառուների հետ։ Այս մեգածրագրերի շրջանակում դառնալը կարող է Հայաստանին բերել նոր տնտեսական, քաղաքական և անվտանգային հնարավորություններ։
Գագիկ Մինասյանը նշել է, որ Հայաստանը կարող է առաջարկել մի քանի տարբերակային երթուղի՝ ըստ ծրագրերի։
Հյուսիս-Հարավ ծրագիր
Այս ծրագրի համար նախատեսվում է ճանապարհ, որը կարող է անցնել Ռուսաստանից՝ Սև ծովով կամ ավտոմայրուղով Վրաստան, այնուհետև Հայաստան։ Այս երթուղին կարող է իրականացվել ինչպես ավտոմոբիլային, այնպես էլ երկաթուղային տրանսպորտով՝ Իրանի և ապա՝ Հնդկաստանի ուղղությամբ։
Հնդկաստան-Եվրոպա ծրագիր
Այս ծրագրի շրջանակում նախատեսվում է երթուղի, որը կանցնի Հնդկաստանից (կամ Պարսից ծոցի երկրներից) Իրանի, ապա՝ Հայաստանի միջով։ Այստեղ էլ հնարավոր են երկու տարբերակ՝ ավտոմոբիլային կամ երկաթուղային տրանսպորտով դեպի Վրաստան, որտեղից կարելի է հասնել Սև ծովի և հետագայում՝ Եվրոպա։
Մեկ գոտի-Մեկ ճանապարհ (միջին միջանցք) ծրագիր
Այս ծրագրի համար նախատեսվում է երթուղի, որը կանցնի Չինաստանից, միջինասիական պետություններով, Կասպից ծովով, Ադրբեջանով և ապա՝ Հայաստանով կամ Վրաստանով դեպի Թուրքիա և Եվրոպա։
Գագիկ Մինասյանը նաև նշել է, որ այս մեգածրագրերին միանալու համար Հայաստանը պետք է իրականացնի մի շարք ենթակառուցվածքային նախագծեր։ Առաջարկվում է կառուցել Մեղրաձորի ավտոմոբիլային թունելը, Վանաձոր-Մեղրաձորի թունել-Հրազդան ավտոմայրուղին, Վանաձոր-Ֆիոլետովո երկաթուղին, ինչպես նաև Հաղարծին գյուղի հատվածում՝ Հրազդան-Կայան երկաթուղու ռիսկից զերծ մասը և Գագարին-Ագարակ երկաթուղին։ Այս չորս ծրագրի իրականացման համար նախատեսվում է ներդրումներ մոտ 3,852 մլրդ դոլարի չափով։
Ըստ Գագիկ Մինասյանի՝ այս նախագծերը պետք է դառնան ապագա ազգային իշխանությունների առաջնահերթ խնդիրը։
About the Author
